21.01.1924 – Umiera Włodzimierz Lenin

"Na śmierć Lenina"

Przemówienie wygłoszone na II Ogólnozwiązkowym Zjeździe Rad

26 stycznia 1924 r.

Towarzysze! My – komuniści – jesteśmy ludźmi szczególnego pokroju. Skrojeni jesteśmy ze szczególnego materiału. Stanowimy armię wielkiego stratega proletariackiego, armię towarzysza Lenina. Nie ma nic chlubniejszego ponad zaszczyt należenia do tej armii. Nie ma nic chlubniejszego ponad miano członka partii, której twórcą i kierownikiem jest towarzysz Lenin. Nie każdy może być członkiem takiej partii. Nie każdemu jest dane znieść trudy i burze, związane z przynależnością do takiej partii. Synowie klasy robotniczej, synowie niedoli i walki, synowie niesłychanych cierpień i bohaterskich wysiłków – oto kto, przede wszystkim, powinien być członkiem takiej partii. Oto dlaczego partia leninowców, partia komunistów zwie się zarazem partią klasy robotniczej.

Odchodząc od nas, nakazał nam towarzysz Lenin wysoko dzierżyć wielkie miano członka partii i strzec jego czystości. Przysięgamy ci, towarzyszu Leninie, że z honorem wykonamy to twoje przykazanie!

25 lat piastował towarzysz Lenin naszą partię i wypiastował ja na najsilniejszą i najbardziej zahartowaną na świecie partię robotniczą. Ciosy caratu i jego siepaczy, wściekłość burżuazji i obszarników, zbrojne napady Kołczaka i Denikina, zbrojny najazd Anglii i Francji, kłamstwa i oszczerstwa stugębnej prasy burżuazyjnej – wszystkie te skorpiony spadały niezmiennie w przeciągu ćwierćwiecza na głowę naszej partii. Ale partia nasza stała jak opoka, odpierając niezliczone ciosy wrogów i prowadząc klasę robotniczą naprzód, ku zwycięstwu. W zaciętych walkach wykuła partia nasza jedność i zwartość swych szeregów. Jednością i zwartością osiągnęła zwycięstwo nad wrogami klasy robotniczej.

Odchodząc od nas, nakazał nam towarzysz Lenin strzec jedności naszej partii, jak oka w głowie. Przysięgamy ci, towarzyszu Leninie, że wykonamy z honorem również i to twoje przykazanie!

Ciężka i nie do zniesienia jest dola klasy robotniczej. Pełne męki i udręczeń są cierpienia mas pracujących. Niewolnicy i właściciele niewolników, chłopi pańszczyźniani i feudałowie, chłopi i obszarnicy, robotnicy i kapitaliści, ciemiężeni i ciemiężyciele – tak był odwiecznie zbudowany świat, takim pozostaje i teraz w olbrzymiej większości krajów. Dziesiątki i setki razy w ciągu wieków usiłowały masy pracujące zrzucić z karku ciemiężycieli i stać się panami swego położenia. Ale za każdym razem, rozbite i zniesławione, musiały cofać się, kryjąc w duszy krzywdę i upokorzenie, nienawiść i rozpacz, wznosząc wzrok ku tajemniczym niebiosom, gdzie spodziewały się znaleźć wybawienie. Kajdany niewoli pozostawały nietknięte, albo też stare kajdany zmieniały się na nowe, jednako ciężkie i upokarzające. Jedynie w naszym kraju udało się uciemiężonym i zgnębionym masom pracującym zrzucić z bark panowanie obszarników i kapitalistów i zaprowadzić na jego miejsce panowanie robotników i chłopów. Wiecie towarzysze, i cały świat to obecnie przyznaje, że tą tytaniczną walką kierował towarzysz Lenin i jego partia. Wielkość Lenina polega przede wszystkim na tym właśnie, że stworzywszy Republikę Rad, tym samym wykazał ciemiężonym masom całego świata w praktyce, że nadzieja na wybawienie nie jest płonna, że panowanie obszarników i kapitalistów nie jest wieczne, że królestwo pracy można stworzyć wysiłkiem samych mas pracujących, że królestwo pracy należy stworzyć na ziemi, a nie w niebie. Wzniecił on tym nadzieję na wyzwolenie w sercach robotników i chłopów całego świata. Tym też tłumaczy się fakt, że nazwisko Lenina stało się najukochańszym nazwiskiem dla mas pracujących i wyzyskiwanych.

Odchodząc od nas, nakazał nam towarzysz Lenin strzec i umacniać dyktaturę proletariatu. Przysięgamy ci, towarzyszu Leninie, że nie będziemy szczędzili swych sił, aby wykonać z honorem również i to twoje przykazanie!

Dyktatura proletariatu powstała w naszym kraju na podstawie sojuszu robotników i chłopów. Jest to pierwsza i zasadnicza podstawa Republiki Rad. Bez takiego sojuszu robotnicy i chłopi nie mogliby zwyciężyć kapitalistów i obszarników. Robotnicy nie mogliby rozbić kapitalistów bez poparcia chłopów. Chłopi nie mogliby rozbić obszarników bez kierownictwa robotników. Świadczą o tym całe dzieje wojny domowej w naszym kraju. Jednak walka o umocnienie Republiki Rad nie jest jeszcze bynajmniej skończona – przybrała tylko nową formę. Poprzednio sojusz robotników i chłopów posiadał formę sojuszu wojennego, był bowiem skierowany przeciwko Kołczakowi i Denikinowi. Obecnie sojusz robotników i chłopów winien przybrać formę współpracy gospodarczej między miastem i wsią, między robotnikami i chłopami, skierowany jest bowiem przeciw kupcowi i kułakowi, ma bowiem na celu wzajemne zaopatrywanie chłopów i robotników we wszystko co niezbędne. Wiecie, że nikt tak uporczywie nie wcielał tego zadania w życie, jak tow. Lenin.

Odchodząc od nas, nakazał nam towarzysz Lenin wzmacniać ze wszystkich sił sojusz robotników i chłopów. Przysięgamy ci, towarzyszu Leninie, że wykonamy z honorem również i to twoje przykazanie!

Drugą podstawą Republiki Rad jest związek mas pracujących wszystkich narodowości naszego kraju. Rosjanie i Ukraińcy, Baszkirzy i Białorusini, Gruzini i Azerbajdżanie, Ormianie i Dagestańczycy, Tatarzy i Kirgizi, Uzbekowie i Turkmeni – wszyscy oni są jednakowo zainteresowani w umocnieniu dyktatury proletariatu. Nie tylko dyktatura proletariatu chroni te narody przed kajdanami i uciskiem, lecz i narody te swym bezgranicznym oddaniem się Republice Rad, swą gotowością do poświęceń na rzecz jej, bronią naszej Republiki przed knowaniami i wypadami wrogów klasy robotniczej. Oto dlaczego towarzysz Lenin mówił nam nieustannie o konieczności dobrowolnego związku narodów naszego kraju, o konieczności ich braterskiej współpracy w ramach Związku Republik.

Odchodząc od nas, nakazał nam towarzysz Lenin wzmacniać i rozszerzać Związek Republik, Przysięgamy ci, towarzyszu Leninie, że wykonamy z honorem również i to twoje przykazanie!

Trzecią podstawą dyktatury proletariatu jest nasza Armia Czerwona, nasza Flota Czerwona. Lenin niejednokrotnie nam mówił, że okres wytchnienia, wywalczony u państw kapitalistycznych, może okazać się krótkotrwałym. Lenin wskazywał nam niejednokrotnie, że wzmocnienie Armii Czerwonej, jej doskonalenie jest jednym z najważniejszych zadań naszej partii. Wydarzenia, związane z ultimatum Curzona i kryzysem w Niemczech, raz jeszcze potwierdziły, że Lenin jak zwykle miał słuszność. Przysięgnijmy więc towarzysze, że nie będziemy szczędzili sił, aby wzmocnić naszą Armię Czerwoną, naszą Flotę Czerwoną.

Olbrzymią opoką wznosi się nasz kraj, otoczony oceanem państw burżuazyjnych. Fala za falą uderza weń, grożąc zatopieniem i zniszczeniem. A opoka wciąż stoi niezachwianie. Na czym polega jego siła? Nie tylko na tym, że kraj nasz opiera się na sojuszu robotników i chłopów, że jest uosobieniem związku wolnych narodowości, że broni go potężna dłoń Armii Czerwonej i Floty Czerwonej. Potęga naszego kraju, jego moc, jego trwałość polega na tym, że cieszy się on głęboką sympatią i niewzruszonym poparciem w sercach robotników i chłopów całego świata. Robotnicy i chłopi całego świata pragną zachować Republikę Rad, jako strzałę puszczoną w obóz wrogów pewną ręką towarzysza Lenina, jako oporę swych nadziei na wyzwolenie z ucisku i wyzysku, jako niezawodne światło, wskazujące im drogę ku wyzwoleniu. Pragną ją zachować i nie pozwolą jej zniweczyć obszarnikom i kapitalistom. Na tym polega nasza potęga. Na tym polega siła mas pracujących wszystkich krajów. Na tym też polega słabość burżuazji całego świata.

Lenin nigdy nie uważał Republiki Rad za cel sam w sobie. Uważał ją zawsze za konieczne ogniwo dla wzmocnienia ruchu rewolucyjnego w krajach Zachodu i Wschodu, za konieczne ogniwo dla ułatwiania masom pracującym całego świata zwycięstwa nad kapitałem. Lenin wiedział, że tylko takie pojmowanie jest słuszne, nie tylko z punktu widzenia międzynarodowego, ale i z punktu widzenia zachowania samej Republiki Rad. Lenin wiedział, że jedynie w ten sposób można rozpłomienić serca mas pracujących całego świata do decydujących walk o wyzwolenie. Oto dlaczego on, najgenialniejszy z genialnych wodzów proletariatu, nazajutrz po powstaniu dyktatury proletariatu założył fundament Międzynarodówki robotników. Oto dlaczego nie przestawał rozszerzać i wzmacniać związku mas pracujących całego świata – Międzynarodówki Komunistycznej.

Byliście w ciągu tych dni świadkami pielgrzymki dziesiątków i setek tysięcy pracującego ludu do trumny towarzysza Lenina. Po pewnym czasie ujrzycie pielgrzymkę przedstawicieli milionowych rzesz mas pracujących do mogiły towarzysza Lenina. Możecie być pewni, że za przedstawicielami milionów pociągną ze wszystkich krańców świata przedstawiciele dziesiątków i setek milionów, by zaświadczyć, że Lenin był wodzem nie tylko rosyjskiego proletariatu, nie tylko robotników Europy, nie tylko kolonialnego Wschodu, ale całego świata pracującego kuli ziemskiej.

Odchodząc od nas, nakazał nam towarzysz Lenin wierność zasadom Międzynarodówki Komunistycznej. Przysięgamy ci, towarzyszu Leninie, że nie będziemy szczędzili swego życia, by wzmacniać i rozszerzać związek mas pracujących całego świata – Międzynarodówkę Komunistyczną!

J. Stalin

Wydrukowano w gazecie „Prawda” Nr 23,

30 stycznia 1924 r.